Trẻ chậm nói : Nguyên nhân & Các biện pháp trợ giúp

Hầu hết các trường hợp trẻ chậm nói không phải là một dấu hiệu y tế liên quan đến thể chất hoặc tâm lý. Con của bạn có thể chỉ đang tập trung nguồn lực vào việc phát triển các kỹ năng khác mà không thấy hoặc ít thấy hứng thú với ngôn ngữ.

Khi con bạn chậm nói, hãy bình tĩnh vì nó không phải là trường hợp đặc biệt chỉ xảy ra với con của bạn. Trên thực tế, cứ 10 em bé thì lại có 1 chậm nói và hầu hết các trường hợp thường không phải là một dấu hiệu đáng lo ngại về sức khỏe thể chất hay tâm lý.

Trẻ em thông thường bắt đầu nói được từ 5 đến 20 từ đơn, nhận biết được tên của mình và hiểu được những hướng dẫn đơn giản từ người lớn khi bé trong khoảng từ 12 đến 18 tháng.

Loading...

Nếu con bạn chưa nói được nhiều hơn 1 – 2 từ đơn khi bé đủ 18 tháng tuổi thì được coi là trẻ chậm nói.

Nhưng chậm nói cũng không có nghĩa là chậm phát triển, trên thực tế, mặc dù chưa có các nghiên cứu khoa học chính xác nhưng theo thống kê, trẻ em chậm nói có chỉ số thông minh trung bình cao hơn những em bé khác (xem chi tiết).

Trẻ chậm nói – Khi nào đáng lo lắng?

Nếu con của bạn chậm nói, điều đầu tiên cần kiểm tra là thính giác của em bé, sau đó là thị giác. Thính giác thường liên quan trực tiếp đến khả năng phát triển ngôn ngữ của một đứa trẻ. Trong khi đó, thị giác lại cho thấy các vấn đề tâm lý có liên quan như tự kỷ.

Con của bạn có phản ứng lại với những âm thanh thu hút như tiếng vỗ tay, tiếng mẹ hát, bey bey…? Nếu có thì thính giác của em bé vẫn đang bình thường.

Con của bạn có tập trung mắt vào đồ chơi được ưa thích, có nhìn miệng của bạn khi bạn hát, đôi mắt có đảo qua đảo lại theo hướng đồ vật mà bạn di chuyển…? Nếu có, vậy thị giác của em bé vẫn đang bình thường, nó cho thấy bé vẫn có khả năng tương tác với người xung quanh và nguy cơ tự kỷ nghiêm trọng là tương đối thấp.

Bạn sẽ không thể nhận biết là con mình chậm nói hay gặp các vấn đề rối loạn về ngôn ngữ và tâm lý. Cách duy nhất để xác định điều này là các bài kiểm tra chuyên nghiệp của các bác sĩ.

Mặc dù vậy, các dấu hiệu kém về thính giác, thị giác và mức độ tương tác của em bé với những người xung quanh là một cảnh báo đáng quan tâm về sự phát triển của trẻ. Khi bạn nhận ra bất cứ một dấu hiệu nào, hãy cho bé đi khám càng sớm càng tốt.

Các nguyên nhân có thể khiến trẻ chậm nói

Mặc dù hầu hết trẻ chậm nói đều không phải là dấu hiệu của một vấn đề y tế liên quan đến thể chất và tâm lý. Nhưng một số em bé chậm nói có thể là triệu chứng của một hoặc nhiều bệnh lý có liên quan và cần được điều trị. Bao gồm:

Rối loạn ngôn ngữ:

Là một tình trạng phổ biến ở trẻ em chậm nói, nó là một dạng khuyết tật về trí tuệ có liên quan đến não bộ. Những em bé bị rối loạn ngôn ngữ có thể gặp khó khăn khi tạo ra âm thanh, sử dụng âm thanh để giao tiếp hoặc hiểu người khác đang nói gì.

Các vấn đề về thính giác:

Trẻ bị điếc thường kèm theo câm, thính giác là vấn đề ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng phát triển ngôn ngữ của trẻ. Một đứa bé bị điếc sẽ có nguy cơ cao không phát triển ngôn ngữ và trở thành người câm. Nếu thính giác của bé kém, tương tự nó có thể gây ra việc chậm nói.

Thính giác có thể dễ dàng kiểm tra tại nhà. Hãy thử và xem nó có phải là nguyên nhân gây ra vấn đề.

Sự bất ổn về trí tuệ:

Là nguyên nhân phổ biến dẫn đến chậm nói mặc dù nó ít khi gây mất hoàn toàn khả năng ngôn ngữ.

Môi trường xung quanh không có ngôn ngữ:

Nếu một em bé sống trong một môi trường mà không nghe thấy tiếng nói xung quanh, đương nhiên bé sẽ không thể phát triển ngôn ngữ theo đúng cách. Điều này cũng liên quan đến các vấn đề tương tác giữa em bé và người xung quanh. Nếu cha mẹ hoặc người trực tiếp chăm sóc em bé là người câm, người ít nói… nó cũng sẽ gây ảnh hưởng nhất định đến thời gian cần thiết để phát triển ngôn ngữ ở trẻ em.

Trẻ sinh non:

Trẻ em sinh non có nguy cơ cao hơn trẻ em đủ tháng về vấn đề chậm phát triển nói chung và chậm nói nói riêng.

Rối loạn xử lý thính giác:

Em bé vẫn có thể nghe tốt, nhưng nếu âm thanh không được giải mã đúng cách cũng sẽ dẫn đến sai lệch hiểu biết của em bé về ngôn ngữ. Bé vẫn đang nói, chẳng qua là bạn không thể nghe hiểu mà thôi.

Các bệnh lý liên quan thần kinh:

Bại não, chấn thương sọ não, loạn dưỡng cơ và nhiều bệnh lý liên quan đến thần kinh khác có thể ảnh hưởng đến các cơ cần thiết cho việc phát âm điển hình như cơ lưỡi.

Tự kỷ:

Tự kỷ có ảnh hưởng đến giao tiếp bao gồm cả việc phát triển ngôn ngữ ở trẻ em.

Mâu thuẫn chọn lọc:

Là khi em bé nói bình thường nhưng lại không nói gì cả ở trong một địa điểm hoặc môi trường nhất định (thường là trường học).

Apraxia ngôn luận:

Là một dạng rối loạn ngôn ngữ cụ thể, trẻ gặp khó khăn trong việc xắp xếp câu chữ, âm thanh khi nói cũng bị bóp méo giống như nói ngọng.

Phải làm gì khi trẻ chậm nói?

Điều quan trọng là cha mẹ phải nhận biết được tình trạng chậm nói là có hay không liên quan đến các bệnh lý đã nêu bên trên.

Nếu con của bạn vẫn phát triển tốt các hoạt động giao tiếp với bạn hoặc người xung quanh như cười, chỉ chỏ, cùng chơi một món đồ chơi, phản ứng lại khi bạn gọi tên, bạn hát hoặc múa… và không có các dấu hiệu bất thường thì chậm nói thường không phải là một vấn đề đáng lo ngại.

Có thể em bé chỉ đang tập trung nguồn lực vào để phát triển các kỹ năng khác mà bé thấy hứng thú hơn như vẽ, chạy nhảy, múa… Hoặc chỉ đơn giản là bé không cảm thấy hứng thú với ngôn ngữ.

Chậm nói do các nguyên nhân này sẽ được cải thiện theo thời gian. Bạn chỉ cần thúc đẩy nó bằng việc tương tác nhiều hơn với em bé bằng lời nói hoặc cho bé sinh hoạt trong các môi trường cộng đồng phù hợp như trường mầm non.

Rất nhiều bà mẹ có con chậm nói nhận thấy vấn đề được cải thiện đáng kể chỉ khoảng 1 tháng sau khi cho em bé đi học trường mầm non.

Nếu chậm nói kèm theo các dấu hiệu bất thường như:

  • Trẻ ít hoặc không giao tiếp với người xung quanh bằng các cử chỉ khác
  • Trẻ có biểu hiện về thính giác kém hay mất thính giác
  • Thị giác không linh hoạt.
  • Chậm nói kèm theo không phát triển các kỹ năng khác
  • Vấn đề không có dấu hiệu cải thiện hơn khi em bé được 2 tuổi

Cần xếp lịch để đưa bé đi khám tại các bệnh viện hoặc trung tâm y tế cho chuyên môn.

Trẻ chậm nói khám ở đâu?

Đưa con bạn đến các bệnh viện nhi tuyến tỉnh, thành phố hoặc trung ương bất cứ khi nào bạn cảm thấy chậm nói ở trẻ có thể là một dạng bệnh lý.

Nếu kiểm tra tại bệnh viện nhi không cho thấy dấu hiệu bất thường và bạn muốn thúc đẩy quá trình học nói của em bé, hãy thử cho bé đi khám tại các bác sĩ tâm lý có chuyên môn. Họ sẽ biết cách làm thế nào để thúc đẩy phát triển ngôn ngữ cho con của bạn.

Loading...

Thảo luận về điều này:

thảo luận