Trẻ bị nhiễm trùng tai : nguyên nhân, triệu chứng và điều trị

Trẻ bị nhiễm trùng tai là một hiện tượng khá phổ biến và thường gặp. Phần lớn trẻ có thể tự khỏi mà không cần phải điều trị gì sau khoảng 3 ngày, song cũng có nhiều trường hợp phải dùng thuốc và một số biện pháp chữa trị khác để giảm bớt cơn đau nhức, đẩy nhanh tốc độ hồi phục và phòng ngừa nhiễm trùng nặng hơn.

Loading...

1. Nhiễm trùng tai là gì?

Nhiễm trùng tai (hay còn gọi là viêm tai giữa – OM) là một tình trạng viêm đau ở tai giữa, thường được gây ra bởi vi khuẩn, xảy ra khi chất lỏng tích tụ phía sau màng nhĩ.

Đa số các bệnh nhiễm trùng tai xảy ra trong ống Eustachian, nơi kết nối tai, mũi và cổ họng.

Bất kì ai cũng có khả năng bị viêm tai giữa nhưng trẻ em có nguy cơ cao nhất. Nhiều người còn ví bệnh nhiễm trùng tai và trẻ em giống như sữa và bánh cookie.

Theo Viện nghiên cứu về điếc và rối loạn giao tiếp quốc gia, cứ 6 em bé thì có 5 em từng bị nhiễm trùng tai ít nhất 1 lần trước khi lên ba.

3 loại nhiễm trùng tai. Mỗi người có thể bị một hoặc kết hợp nhiều loại cùng lúc :

  • Viêm tai giữa cấp (AOM) : đây là loại phổ biến nhất. Tai giữa bị nhiễm trùng, sưng, đau và chất lỏng bị kẹt phía sau màng nhĩ. Đứa trẻ có thể bị sốt.
  • Viêm tai giữa tràn dịch (OME) : xảy ra sau khi nhiễm trùng tai đã hết, nhưng chất lỏng vẫn còn bị kẹt bên trong. Nhiều trẻ sẽ có thể không có triệu chứng gì.
  • Viêm tai giữa mãn tính với tràn dịch (COME) : xảy ra khi chất lỏng tích tụ trong một thời gian dài, mặc dù không có nhiễm trùng, nó ảnh hưởng đến thính lực của trẻ.

Khoảng 5-10 % trẻ bị nhiễm trùng tai cũng sẽ trải nghiệm màng nhĩ bị vỡ. Tuy nhiên, màng nhĩ sẽ tự lành sau 1-2 tuần, hiếm khi gây tổn thương vĩnh viễn cho thính giác.

Xem thêm : Những điều cần biết về bệnh viêm tai giữa ở trẻ sơ sinh.

2. Nguyên nhân trẻ bị nhiễm trùng tai.

Nhiễm trùng tai thường xảy ra khi một đứa trẻ bị cảm lạnh, đau họng hoặc nhiễm trùng đường hô hấp khác.

Vi khuẩn hoặc vi rút sẽ lây lan sang vùng tai giữa, gây viêm và sưng ở ống Eustachian (phía sau vòi nhĩ). Lúc này, các chất lỏng tích tụ lại phía sau màng nhĩ gây áp lực và đau.

Trẻ em thường dễ bị nhiễm trùng tai hơn so với người lớn, lý do là :

  • Ống Eustachian ở trẻ em nhỏ hơn, từ đó chất lỏng khó thoát ra khỏi tai hơn.
  • Hệ miễn dịch của trẻ em yếu hơn, dễ bị nhiễm bệnh.

Xem thêm : Trẻ sốt cao liên tục – khi nào thì bạn nên gọi bác sĩ?

3. Các triệu chứng nhiễm trùng tai ở trẻ em.

Hầu hết trẻ bị nhiễm trùng tai thường cảm thấy khó chịu và đau nhức ở tai. Nếu trẻ chưa biết nói, bạn nên chú ý những dấu hiệu sau :

  • Hay kéo hoặc nhéo ở tai.
  • Dễ cáu gắt, hay quấy khóc.
  • Khó ngủ.
  • Giảm ăn.
  • Sốt.
  • Chảy dịch ở tai.
  • Vụng về hoặc khó cân bằng khi di chuyển.
  • Khó nghe.

Những triệu chứng trên là khá đặc trưng ở các bé bị nhiễm trùng tai và hoàn toàn dễ dàng nhận biết được.

Xem thêm : 3 Cách hạ sốt cho trẻ sơ sinh cực kỳ hiệu quả.

4. Cách chẩn đoán nhiễm trùng tai ở trẻ.

Đầu tiên, các bác sĩ sẽ hỏi về tình hình của trẻ : gần đây có bị cảm lạnh hay đau họng gì không? có hay kéo tai không? có khó ngủ không?…

Để chắc chắn hơn, bác sĩ sẽ sử dụng một dụng cụ để soi tai. Nếu màng nhĩ bị phồng và sưng đỏ thì tức là bị nhiễm trùng.

Ngoài ra, cũng có thể dùng thêm đèn soi tai khí nén. Nó sẽ thổi một luồng khí vào ống tai để kiểm tra chất lỏng phía sau màng nhĩ, nếu không khí lưu thông dễ dàng thì tức là bình thường.

Một thử nghiệm đo màng nhĩ (Tympanometry) sẽ được đưa ra nếu các chẩn đoán trên chưa rõ ràng.

5. Cách chữa cho trẻ bị nhiễm trùng tai.

Điều trị y tế.

Nếu trẻ bị nhiễm trùng tai không có dấu hiệu cải thiện trong vòng 48 – 72 giờ kể từ khi các triệu chứng xuất hiện thì trẻ sẽ phải được điều trị kháng sinh, đặc biệt là ở :

  • Trẻ dưới 6 tháng tuổi.
  • Trẻ 6 tháng tuổi – 12 tuổi có triệu chứng nghiêm trọng.

Khoảng 80% trẻ bị nhiễm trùng tai sẽ tự hồi phục mà không cần phải sử dụng thuốc kháng sinh.

Kháng sinh chỉ có tác dụng tiêu diệt vi khuẩn, không có tác dụng với virus. Ngoài ra, sử dụng không đúng có thể dẫn đến kháng thuốc, làm cho trẻ khó được điều trị hơn với các bệnh nhiễm trùng trong tương lai. Hiện nay, tình trạng kháng thuốc kháng sinh đang ngày trở nên nghiêm trọng.

Ngoài ra, theo thống kê của AAP, khoảng 15% trẻ em bị tiêu chảy hoặc nôn mửa sau khi dùng kháng sinh. 5% trẻ bị dị ứng – một nguy cơ đe dọa tính mạng của trẻ.

Do vậy việc sử dụng thuốc kháng sinh để điều trị nhiễm trùng tai không phải một sự lựa chọn tốt nhất.

Thông thường, bác sĩ sẽ kê thuốc kháng sinh như amoxicillin, dùng trong 7-10 ngày và một số loại thuốc giảm đau, giảm sốt như acetaminophen hoặc ibuprofen.

Tuyệt đối không sử dụng thuốc aspirin cho trẻ khi chưa có sự cho phép của bác sĩ, vì nguy cơ gây ra hội chứng Reye.

Chăm sóc trẻ bị nhiễm trùng tai.

Nhiễm trùng tai thường gây ra đau đớn, dưới đây là một số biện pháp bạn có thể làm để giúp trẻ:

  • Đặt một gạc ẩm và ấm vào tai, giữ trong khoảng 10-15 phút.
  • Cho trẻ uống nhiều nước.
  • Bôi dầu oliu hoặc dầu mè ấm bên ngoài lỗ tai.
  • Ăn tỏi, sữa chua.
  • Uống thuốc giảm đau hoặc sốt.

Mặc dù nhiễm trùng đã hết nhưng thường chất lỏng trong tai vẫn còn và biến mất sau khoảng 3-6 tuần.

Xem thêm : Hướng dẫn mẹ chăm sóc trẻ sơ sinh khi chuyển mùa.

6. Phòng ngừa nhiễm trùng tai ở trẻ.

Mặc dù bệnh viêm tai giữa là khó ngăn chặn hoàn toàn ở trẻ, song bạn cũng có thể giảm bớt nguy cơ bị mắc bệnh, bệnh nặng hơn hoặc tái phát, bằng cách :

  • Cho trẻ bú sữa mẹ ít nhất trong vòng 12 tháng đầu.
  • Tránh khói thuốc lá.
  • Giữ trẻ nghiêng thẳng khi trẻ bú bình để tránh sữa chảy vào tai.
  • Rửa tay cho bé thường xuyên.
  • Người thân trong gia đình cũng nên tự bảo vệ sức khỏe, nếu bị cảm lạnh hoặc cúm thì không nên tiếp xúc với trẻ.
  • Tránh cho trẻ chơi với các bạn cũng đang bị ốm trong một thời gian để tránh lây lan.

Xem thêm : 7 tác hại của thuốc lá đối với trẻ em và cách phòng chống.


Nhiễm trùng tai không phải bệnh nguy hiểm như nhiều người vẫn lầm tưởng. Nó xảy cực kì phổ biến ở trẻ em và có thể tái phát nhiều lần. Do vậy, việc phòng bệnh là vô cùng quan trọng. Hi vọng bài viết trên đã giúp bạn hiểu rõ hơn về bệnh này và có cách chăm sóc trẻ bị nhiễm trùng cách phù hợp.

Loading...

Thảo luận về điều này:

thảo luận